WEBVTT 00:00:17.460 --> 00:00:24.070 Ja, he, dat verhaal klopt. 00:00:20.295 --> 00:00:21.579 Hij. 00:00:21.977 --> 00:00:23.193 Ga je gang. 00:00:24.100 --> 00:00:39.840 Ik denk, ik schrik daar niet van, dat in de toekomst in Europa doven zelf leren om het dovenonderwijs vorm te geven. 00:00:39.870 --> 00:00:45.580 Dove onderwijzers kunnen lesgeven in gebarentaal en tegen de kinderen zeggen dat ze moeten opletten. 00:00:39.909 --> 00:00:40.841 Dat is nu al. 00:00:45.600 --> 00:00:52.806 Een horende kan maar half opletten en ziet niet zoveel als een dove. 00:00:52.830 --> 00:01:04.464 Dus ... bij een horende onderwijzer moeten de leerlingen zich veel meer inspannen, soms is het frustrerend als ze de docent niet begrijpen als hij praat terwijl hij iets op het bord schrijft, dan begrijpen ze het maar half. 00:01:04.499 --> 00:01:09.800 Maar aan mij als dove durven leerlingen in gebarentaal te zeggen dat ze het niet begrijpen en dan kunnen we er in gebaren op door gaan. 00:01:09.699 --> 00:01:10.574 Dat klopt. 00:01:09.814 --> 00:01:16.000 Maar bij een horende onderwijzer zijn de leerlingen bang, hij is streng en zegt dat de leerling moet opletten, moet liplezen. 00:01:16.026 --> 00:01:22.658 Een dove onderwijzer helpt in gebarentaal, als de ene leerling de ander niet begrijpt, kan de docent het in gebaren herhalen tot iedereen elkaar begrijpt. 00:01:22.677 --> 00:01:24.927 Dat is goed, voor heel Europa dus. 00:01:24.944 --> 00:01:28.967 De gebaren gaan door tot in België, Frankrijk en verder. 00:01:29.006 --> 00:01:32.552 Met een betere opleiding kan je naar de universiteit. 00:01:32.580 --> 00:01:35.080 Alle onderwijzers zijn dan zelf doof. 00:01:34.414 --> 00:01:35.198 Goed. 00:01:36.574 --> 00:01:37.677 En nu jij. 00:01:38.244 --> 00:01:39.619 Nee, in de toekomst. 00:01:39.675 --> 00:01:41.153 De toekomst, ga je gang. 00:01:41.262 --> 00:01:49.125 Toen ik vroeger in België opgroeide, moesten we spreken, gebaren mocht niet, tja, dat was op school. 00:01:49.191 --> 00:01:54.647 Maar tijdens het spelen keken we of we geen onderwijzer zagen, en dan gebaarden we snel met elkaar. 00:01:54.675 --> 00:01:56.999 Dan speelden we weer netjes, maar kregen een klap. 00:01:57.036 --> 00:02:00.184 [?] 00:02:00.218 --> 00:02:07.004 Dan keken we weer of de kust veilig was en gebaarden we weer, dat heb ik heel veel meegemaakt. 00:02:07.045 --> 00:02:13.318 Maar nu is dat niet meer, het is veel vrijer, het nieuwe onderwijs met gebaren. 00:02:13.346 --> 00:02:20.147 Bij mij was het vroeger heel ouderwets, nu is het volgens mij wel beter geworden, dus. 00:02:20.150 --> 00:02:23.575 Bij mij was het niks vroeger, ik weet het niet. 00:02:21.918 --> 00:02:33.056 En doven in een dovenschool zijn gelukkig daar, zonder horende onderwijzers voelen ze zich thuis. 00:02:33.080 --> 00:02:36.960 Als je als dove naar een dovenbijeenkomst gaat, voel je je helemaal thuis. 00:02:35.440 --> 00:02:40.160 Ja, he ... 00:02:40.160 --> 00:02:42.400 Ik ... nou ... 00:02:40.320 --> 00:02:54.720 Nee, het spreken hoeft er niet helemaal uit, er kan wel een beetje aandacht voor zijn, wel dat je je stem ook moet gebruiken, dat kan wel, dan kan een horende aangeven dat je wat harder moet praten, maar het moet niet de alle aandacht op school krijgen. 00:02:51.880 --> 00:02:58.160 Op school moest ik met stem praten, met stem, ja. A B ??, de R. Met logopedie bijvoorbeeld de A, B en de R oefenen. 00:02:58.160 --> 00:03:00.800 Vroeger ging dat met een spiegel, ja. 00:02:59.800 --> 00:03:06.640 He, ik weet nog iets van mijn vriend, die in Deventer woonde. 00:03:00.800 --> 00:03:03.240 Of dat nu nog zo is, weet ik niet. 00:03:07.240 --> 00:03:11.560 Die vriend kon niet spreken, dat lukte niet, maar hij was wel heel slim. 00:03:11.440 --> 00:03:12.520 Tja. 00:03:11.880 --> 00:03:20.280 Men zei dat het erg was, dat hij niet kon deelnemen aan het leven, maar hij ging vaak een café in, toen ben ik een keer meegeweest, om zelf te zien hoe het daar ging. 00:03:20.320 --> 00:03:28.200 Ze zeiden elkaar gedag, in plaats van praten schreef hij dingen op, ze hadden lol, het briefje ging heen en weer en er was helemaal geen probleem. 00:03:23.640 --> 00:03:25.680 Ja ... 00:03:27.240 --> 00:03:29.000 Geen probleem. 00:03:28.200 --> 00:03:33.640 Toen ik zou praten, deed ik hetzelfde, ik ging ook op een papiertje schrijven, dat ging hetzelfde. 00:03:32.800 --> 00:03:34.320 Geen probleem. 00:03:33.680 --> 00:03:38.800 Ik kan ook niet heel erg goed praten, maar voor mij is het zo genoeg. 00:03:38.240 --> 00:03:40.560 Klopt, ik ... 00:03:39.440 --> 00:03:57.720 Nu gaan mensen steeds meer gebaren gebruiken, vooral in de disco, waar ze aan het dansen zijn en elkaar niet verstaan, dan kunnen ze in gebaren vragen of je koffie wil, "ja, koffie ja", zo komt er steeds meer bij, hetzelfde geldt voor het gebaar van bier, zo wordt het steeds meer. 00:03:50.800 --> 00:03:52.240 Dat klopt. 00:03:57.920 --> 00:04:03.240 Ik ging laatst naar het ziekenhuis voor een lichamelijke controle. 00:04:03.920 --> 00:04:08.680 Ik had afgesproken dat een tolk mee zou gaan, maar tot mijn schrik was de tolk ziek. 00:04:08.720 --> 00:04:12.000 De afspraak was al de dag erna, wat moest ik? 00:04:12.000 --> 00:04:17.280 Ik besloot toch maar naar het ziekenhuis te gaan en heb de zuster gezegd dat ik geen tolk mee had. 00:04:17.320 --> 00:04:22.040 De zuster zei dat dat niet kon, maar ik zei dat ik ook kon schrijven. 00:04:22.080 --> 00:04:27.960 Ze vroeg of ik dat kon, en ik antwoordde dat het OK was als de oogarts het OK vond. 00:04:27.960 --> 00:04:33.680 De dokter kwam eraan en vroeg aan de zuster wat er was, zij zei: "Mevrouw wil schrijven." 00:04:33.760 --> 00:04:42.080 Let maar op, zei hij, en het was helemaal geen probleem, we hebben alles opgeschreven, want de dokter articuleert niet duidelijk, hij praat binnensmonds. 00:04:42.200 --> 00:04:51.560 Dus we moesten wel schrijven, we draaiden het papier van de een naar de ander en schreven dan, dat ging prima, de uitslag was duidelijk. 00:04:51.040 --> 00:04:52.960 Ja precies, je kan ... 00:04:51.960 --> 00:04:53.840 Dat was het.